Radyatör Bakımı

Radyatör Suyu Kontrolü ve Değiştirme Rehberi

Soğutma sistemi motorun sigortasıdır. İçindeki sıvı hem ısıyı taşır hem de metal parçaları korozyondan korur. Bu sıvı zamanla özelliğini kaybeder; koruma katkıları tükenir, pH değeri düşer, içine pas ve tortu karışır. Bu yüzden düzenli kontrol ve zamanında radyatör soğutucu sıvısı değişimi pahalı motor arızalarının önündeki en ucuz engeldir.

Önce Sıvıyı Nasıl Kontrol Edersiniz?

Kontrol, değişimden daha sık yapılmalı. İki haftada bir, en azından ayda bir bakmak yeterli.

  1. Motor soğuk olsun. Sıcak motorda genleşme deposu ve radyatör basınç altındadır. Kapağı açarsanız kaynar sıvı fışkırır. Aracı en az 2-3 saat dinlendirin.
  2. Genleşme (yedek) deposuna bakın. Şeffaf plastik depoda MIN ve MAX çizgileri vardır. Sıvı soğukken MIN'e yakın, çalışma sıcaklığında MAX'a yakın olur. Çizgiler arasındaysa sorun yok.
  3. Rengi ve berraklığını inceleyin. Sağlıklı sıvı canlı renklidir: yeşil, mavi, pembe, turuncu veya sarı. Kahverengi, bulanık, çay renginde ya da üstünde yağ tabakası varsa sıvı ömrünü tamamlamıştır.
  4. Tortu ve yüzen parçacık arayın. Deponun dibinde çamur benzeri birikinti, kenarlarda kahverengi kabuk varsa sistemde paslanma başlamış demektir.
  5. Seviyenin sürekli düştüğünü not edin. Kapalı sistemde sıvı buharlaşmaz. Her ay eksiliyorsa bir sızıntı vardır: hortum kelepçeleri, radyatör peteği, su pompası keçesi veya kalorifer radyatörü ilk şüphelilerdir.
  6. Antifriz oranını ölçün. Refraktometre veya basit antifriz test cihazı 20-30 TL bandındadır. Donma noktası -35 °C civarında olmalı. Suyla fazla seyreltilmiş sıvı hem kışın donar hem korozyona karşı zayıf kalır.

Ne Zaman Değiştirilir?

Kesin cevap aracın kullanım kılavuzundadır. Yine de genel çerçeve şöyle:

Sıvı tipiGenel ömürNot
IAT (klasik yeşil/mavi)2 yıl veya 40.000 kmEski araçlarda yaygın
OAT / HOAT (pembe, turuncu, sarı)4-5 yıl veya 100.000+ kmÜretici onayına bakın

Süre dolmadan da değiştirmeniz gereken durumlar var: sıvı rengi bozulmuşsa, motor onarımı sırasında sistem boşaltılmışsa, radyatör veya termostat değişmişse, sisteme kaçak tıkacı katkı atılmışsa.

Adım Adım Değişim

  1. Malzemeyi hazırlayın. Doğru tip hazır (ready-mix) veya konsantre antifriz, saf su, geniş leğen, huni, pense, eldiven, koruyucu gözlük. Konsantre kullanacaksanız 50/50 oranında saf suyla karıştırın; musluk suyu kireç bırakır.
  2. Aracı düz zemine alın, motoru soğutun. Ön tarafı hafif yüksekte olursa hava tahliyesi kolaylaşır.
  3. Radyatör kapağını açın. Basınç kalmadığından emin olun. Kapağın lastik contası çatlaksa yeni kapak alın; arızalı kapak sistemin basıncını tutamaz ve aşırı ısınmaya yol açar.
  4. Alt tahliye tapasını açın. Radyatörün alt köşesinde plastik musluk ya da tapa vardır. Yoksa alt hortumu kelepçesinden sökün. Leğeni altına koyun, sıvı akmaya başlar.
  5. Genleşme deposunu boşaltın. Depoyu yerinden çıkarıp içindeki tortuyu sabunlu suyla yıkayın. Burada birikmiş çamur yeni sıvıyı hemen kirletir.
  6. Gerekiyorsa sistemi yıkayın. Boşaltılan sıvı kirliyse saf su doldurun, kaloriferi tam açıp motoru 10 dakika çalıştırın, soğutup yeniden boşaltın. Çıkan su berraklaşana kadar tekrarlayın. Ağır tortu varsa radyatör temizleme ürünü kullanın.
  7. Tapayı kapatın, yeni sıvıyı doldurun. Huniyle yavaşça, radyatör boğazından doldurun. Hava kabarcıkları çıktıkça seviye düşer; beklemeli doldurun.
  8. Havayı alın. Kapağı açık bırakıp motoru çalıştırın. Kaloriferi en sıcakta ve fanı düşük konumda tutun. Termostat açıldığında üst hortum ısınır ve seviye aniden çöker; eksileni tamamlayın. Varsa hava tahliye vidasını gevşetip sıvı gelene kadar bekleyin.
  9. Kapağı kapatıp seviye ayarını yapın. Depoyu soğukken MIN-MAX arasına getirin.
  10. Test sürüşü yapın. 15-20 km sonra gösterge iğnesi normalde mi, kalorifer sıcak mı, altında damla var mı kontrol edin. Bir gün sonra seviyeye tekrar bakın.
  11. Eski sıvıyı doğru yerde bırakın. Antifriz zehirlidir, tatlı kokusu hayvanları çeker. Kanalizasyona veya toprağa dökmeyin; yağ değişimi yapan servisler veya atık toplama noktaları kabul eder.

Sık Yapılan Hatalar